Snot / Coryza / CRD

Wat we in de volksmond Snot noemen is een chronische of acute ademhalingsziekte die wel wat weg heeft van een zware verkoudheid of griep. De chronische variant heet voluit Chronic Respiratory Disease, ofwel CRD, de acute variant Coryza.

CRD
De DA/PVA kan dit ook Mycoplasma Gallisepticum noemen; zo heet de bacterie die CRD veroorzaakt. CRD komt vaker voor bij zware kippen maar kan zeker ook bij lichte dieren voorkomen. Niet alle kippen die besmet zijn worden daadwerkelijk ziek, ze kunnen ook drager zijn. Dat is vervelend omdat deze kippen geen symptomen vertonen maar wel andere dieren kunnen besmetten.

Acute Snot
Wordt veroorzaakt door de Haemophilus paragallinarum bacterie en komt snel – acuut – opzetten. De symptomen lijken erg op die van CRD (zie hier onder) maar vaak (niet altijd!) gaat acute snot gepaard met dikke koppen en ontstoken ogen (soms zie je er bubbeltjes vocht op staan), veroorzaakt door ontstoken sinussen (holtes). Soms kun je duidelijk een ontstekingslucht ruiken.

Dieren met Snot zijn echt belabberd – denk maar aan hoe je je zelf voelt als je een echte griep te pakken hebt. De dieren zijn juist in deze periode extra vatbaar voor andere infecties wat de situatie weinig goed doet.

Snot is goed te behandelen, wel is belangrijk dat je er snel bij bent en de behandeling correct uitvoert. Doe je dit niet dan kunnen de dieren er de rest van hun leven last van houden, wat zeker met warm weer echt een lijdensweg is voor ze.

Symptomen
Je herkent Snot aan één of meer van de volgende symptomen:

  • Ontstekingen van de neusholte, de oogholte, de oogvliezen, de luchtpijp, de longen en luchtzakken (en dus moeite met de ademhaling)
  • Legstop of minder eieren dan normaal
  • Vermagering (let op het borstbeen)
  • Maakt rochelend of kuchend geluid
  • Zware, moeilijke ademhaling
  • Ontstoken ogen waar schuim op staat en/of die dicht zitten

Diagnose en behandeling
Het onderzoek om Snot vast te stellen is kostbaar, daarom wordt bij een vermoeden van Snot meteen overgegaan tot behandeling van alle dieren. De behandeling is op zich eenvoudig: de DA/PVA schrijft een antibiotica voor en geeft ook alle informatie over toediening en dosering. Let er goed op dat alle dieren ook daadwerkelijk de volledige dosering en kuur binnen krijgen!

Vraag na hoe het zit met de wachttijd voor de eieren: afhankelijk van precies welk middel en dosering kun je een X-aantal dagen de eieren van je hennen niet eten.

Dieren die het goed te pakken hebben eten & drinken vaak niet meer – ze ruiken ook niks meer, zien soms niet veel meer, het lukt ze dus ook gewoon niet. Zorg er bij deze dieren altijd voor dat ze voldoende vocht / ORS binnen krijgen en geef een paar dagen dwangvoeding zodat ze aansterken.

Omdat het zo enorm belangrijk is dat álle kippen ál het voorgeschreven medicijn binnen krijgen is het beter om het niet via het drinkwater te geven – je weet dan nooit zeker welk dier hoeveel drinkt. Beter vraag je om een versie die je rechtstreeks aan je dieren kunt toedienen.

Als de ogen van de dieren dicht zitten kun je daar een zalfje voor krijgen; het is niet strikt noodzakelijk maar het geneest daardoor sneller wat voor het dier natuurlijk erg prettig is.

Tot slot: zet de dieren die écht ziek zijn apart in een bench of doos. Kies een rustige, warme plek en help de dieren er weer bovenop met medicijn, vocht en voedsel – al dan niet onder dwang de eerste dagen. Je DA/PVA kan je uitleggen hoe je het dwangvoederen het beste aanpakt.

Hoe raakt de kip besmet?
Door in aanraking te komen met de bacterie, uiteraard. De kans daarop kun je verkleinen door niet te veel dieren te houden, des te krapper de huisvesting des te groter de kans op ziektes, en dus ook CRD/Snot.
Een onvolledige voeding verlaagt de weerstand waardoor de ziekte kan uitbreken, zorg dus voor een goede voeding. Dat verkleint tevens de kans op andere ellende, natuurlijk.
Een gebrek aan ventilatie en/of tocht – verkeerde of slechte huisvesting.
Van de kloek aan het kuiken / via het ei (dus niet broeden met hennen die Snot hebben gehad)